Joanna Błeszyńska-Wysocka
| Joanna Błeszyńska-Wysocka | |
|---|---|
| |
| Tytuł/stopień | doktor |
| Stanowisko | adiunkt |
| Jednostka | Instytut Prawa Cywilnego Katedra Prawa Własności Intelektualnej i Dóbr Niematerialnych |
| Dyżur | |
| Dyżur dodatkowy | |
| Telefon | |
| j.bleszynska_wysocka@wpia.uw.edu.pl | |
| Inne | |
| Strona na USOS-ie | |
Dr Joanna Błeszyńska-Wysocka - była adiunkt w Katedrze Prawa Własności Intelektualnej i Dóbr Niematerialnych (do roku akad. 2014/2015)
Zajęcia
[edytuj]Prowadzenie zajęć
[edytuj]- Kolokwia: 1 albo 2 bez żadnych konsekwencji
- Lista obecności: tak
- Materiały dodatkowe: nie
- Możliwość migracji między grupami: nie
- Możliwość dopisania do grupy:
- Nieobecności: 2
- Podręcznik:
- Przepytywanie: nie
- Zaliczenie:obecność
Pytania egzaminacyjne
[edytuj]Prawo cywilne I <spoiler show="Pytania" hide="Pytania"> 1. Hipoteka-def, podmioty, przedmiot, sposob ustanawiania
W celu zabezpieczenia wierzytelności obciążenie nieruchomości prawem, wierzyciel zaspokojenie z wierzytelności bez względu na to czyją stała się własnością i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi. Podmioty – dłużnik i wierzyciel hipoteczny. Ustanawia się na własności nieruchomości, użytkowaniu wieczystym (z budynkami stanowiącymi własność), spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu, wierzytelności zabezpieczonej hipotecznie (subintabulat), również na częściach ułamkowych. Ustanowienie: umownie [oświadczenie woli dłużnika w formie aktu notarialnego] /przymusowo (oba rodzaje - wpis księgi wieczystej konstytutywny) albo ustawowo (wpis deklaratoryjny).
2. Co jest wymagane w hipotece przymusowej
Powstaje bez zgody właściciela nieruchomości obciążonej. Służy zabezpieczeniu i egzekucji wierzytelności, potrzebny tytuł wykonawczy albo postanowienie sądu o udzieleniu zabezpieczenia oraz wpis do księgi wieczystej, który ma charakter konstytutywny.
3. Co się stanie z hipoteką ustanowioną na użytkowaniu wieczystym po wygaśnięciu użytkowania wieczystego
Obejmuje ona także budynki i urządzenia stanowiące własność użytkownika wieczystego. Po wygaśnięciu u.w. hipoteka wygasa, ale jeśli użytkownik wieczysty stał się właścicielem gruntu, hipoteki stają się hipotekami na nieruchomości.
4. Rodzaje hipoteki
Hipoteka umowna, przymusowa, ustawowa. Oprócz ww. hipoteka łączna, która obciąża więcej niż jedną nieruchomość (np. w wyniku podziału nieruchomości). Wierzyciel może żądać zaspokojenia w całości lub w części z każdej z osobna/ z niektórych/ łącznie ze wszystkich. Może również podzielić hipotekę wg uznania pomiędzy poszczególne nieruchomości.
5. Zastaw (tutaj tez o zastawie rejestrowym, zastawie ustawowym i hipotece morskiej)
Zastaw – obciążenie rzeczy ruchomej, wierzyciel zaspokojenie z wierzytelności bez względu na to, czyją stała się własnością i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi. Także zastaw na prawach (zbywalnych; w razie spełnienia świadczenia przechodzi na przedmiot wierzytelności; forma z datą pewną pod rygorem nieważności), zastaw rejestrowy (patrz niżej), zastaw ustawowy (powstaje z mocy samego prawa patrz niżej), hipoteka morska (patrz niżej).
6. Zastaw rejestrowy
Zaspokojenie z wierzytelności bez względu na to, czyją stała się własnością i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi – konieczna umowa (w formie pisemnej pod rygorem nieważności) oraz konstytutywny wpis do rejestru zastawów (sądy rejonowe – sądy gospodarcze). Przedmiotem rzeczy ruchome i zbywalne prawa majątkowe.
7. Zastaw ustawowy
Głównie zobowiązania w KC, np. przesyłka znajdująca się u przewoźnika, u spedytora, rzeczy ruchome w wynajmowanym pomieszczeniu – przepisy o zastawie umownym odpowiednio.
8. Co to jest hipoteka morska
Jest to rodzaj zastawu na statku (także w budowie) wpisanym do rejestru okrętowego (wpis ma charakter konstytutywny). Mimo, że jest to zastaw, a statek jest rzeczą ruchomą, stosuje się do niego przepisy dotyczące hipoteki.
9. Zastaw zwykły a rejestrowy też często z tego pyta
Przy zastawie zwykłym konieczne wydanie rzeczy (przy rejestrowym wpis do rejestru zastawów), zwykły w dowolnej formie, choć żeby skuteczny wobec innych wierzycieli z datą pewną (rejestrowy na piśmie pod rygorem nieważności), zaspokojenie przy zwykłym w drodze postępowania egzekucyjnego (rejestrowy oprócz tego przejęcie na własność, sprzedaż w drodze przetargu, pobieranie dochodów, jakie przynosi przedsiębiorstwo), zwykły nie można zastrzec, że nie dokona się zbycia/obciążenia rzeczy (rejestrowy można), zwykły nie wygasa przy zbyciu (rejestrowy tak, jeśli nabywca nie wiedział i przy należytej staranności nie mógł wiedzieć).
10. Służebności
Obciążenie nieruchomości na rzecz nieruchomości władnącej prawem, na podstawie którego właściciel władnącej może korzystać w ograniczonym zakresie z nieruchomości obciążonej (służebność czynna) albo właściciel obciążonej ograniczony w dokonywaniu określonych działań / określonych uprawnień (służebność bierna). Ustanowiona jedynie w celu zwiększenia wartości nieruchomości władnącej. Przysługuje każdoczasowemu właścicielowi nieruchomości (służebność gruntowa) albo tylko oznaczonej osobie fizycznej (osobista). Wygasa na skutek niewykonywania przez lat 10, służebności czynne można zasiedzieć (trwałe i widoczne urządzenie). Służebność przesyłu – na rzecz przedsiębiorcy, zwiększa użyteczność przedsiębiorstwa; urządzenia przesyłowe do doprowadzania/odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej.
11. Na czym polega użytkowanie nieprawidłowe
Obejmuje ono pieniądze lub inne rzeczy oznaczone co do gatunku. Użytkownik staje się z chwilą wydania rzeczy ich właścicielem, po wygaśnięciu jest zobowiązany do zwrotu wg przepisów o zwrocie pożyczki. Właściciel może odmówić wydania przedmiotów, dopóki nie otrzyma odpowiedniego zabezpieczenia.
12. Użytkowanie
Prawo rzeczowe ograniczone, polegające na obciążeniu rzeczy (także praw zbywalnych) prawem do jej używania i pobierania pożytków. Powinno być wykonywane zgodnie z wymaganiami prawidłowej gospodarki, ciężary, które powinny być pokrywane z pożytków rzeczy, jak i naprawy związane ze zwykłym korzystaniem rzeczy powinien ponosić użytkownik. Roszczenia właściciela o naprawienie szkody / zwrot nakładów, a użytkownika o zwrot nakładów przedawniają się po roku. Jest niezbywalne, wygasa na skutek niewykonywania przez 10 lat. Szczególne rodzaje: użytkowanie nieprawidłowe, użytkowanie przez osoby fizyczne (wygasa ze śmiercią, użytkownik zobowiązany do zachowania substancji rzeczy), użytkowanie przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne [‘] oraz timeshare (patrz niżej).
13. Użytkowanie wieczyste
Trzecia kategoria praw rzeczowych (oprócz własności i praw ograniczonych). Użytkownik wieczysty może korzystać z gruntu z wyłączeniem innych osób oraz nim rozporządzać (w granicach określonych przez ustawy, ZWS oraz umowę o oddanie gruntu w u.w). Umowa w formie aktu notarialnego, wpis do księgi wieczystej. Jest zobowiązany do uiszczenia pierwszej opłaty (15-25% ceny nieruchomości) oraz opłat rocznych (0,3-3%, zależne od celu u.w.). Może być ustanowione na gruntach Skarbu Państwa w granicach administracyjnych miast, poza granicami, ale włączonymi do planu zagospodarowania przestrzennego miasta, a także gruntach jednostek samorządu terytorialnego / ich związków oraz innych gruntach SP (przepisy szczególne). Prawo terminowe, okres 99 lat (wyjątkowo nie krócej niż 40), można żądać w ciągu ostatnich 5 lat przedłużenia. Użytkownik nabywa własność budynków i urządzeń, jest to prawo związane z użytkowaniem wieczystym. Można rozwiązać umowę, gdy korzysta z gruntu w sposób oczywiście sprzeczny z umową. Roszczenia o naprawienie szkód / wynagrodzenie za budynki przedawniają się po 3 latach.
14. Timesharing
Może przyjąć formę użytkowania. Przedmiotem jest miejsce zakwaterowania. Umowa, pomiędzy konsumentem, a przedsiębiorcą, zawierana jest na czas oznaczony, dłuższy niż rok (użytkowanie zwykłe może być bezterminowe). Zawsze odpłatne (zwykłe też nieodpłatne), zbywalne (zwykłe niezbywalne), dziedziczne (zwykłe przez os. fizyczne nie), nie wygasa na skutek niewykonywania przeze 10 lat (zwykłe tak). By nadać timesharingowi postać rzeczową, a nie obligacyjną, musi być taka wola stron oraz forma pisemna ad probationem (gdy nieruchomości – akt notarialny).
15. KW
Obligatoryjne, prowadzone przez sądy rejonowe rejestry w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości. Realny system ksiąg wieczystych – dla nieruchomości, nie dla właściciela. Ujawnia się prawa własności, użytkowania wieczystego, prawa rzeczowe ograniczone, jak i prawa osobiste oraz roszczenia. Są dostępne dla każdego, a treść jest jawna (każdy mający interes prawny oraz notariusz może przeglądać w obecności pracownika sądu) – zasada jawności formalnej. Wynika z tego zasada jawności materialnej – nikt nie może powołać się na nieznajomość wpisów ani wniosków, o których uczyniono wzmiankę.
16. Rękojmia kw, art. 5 szczególnie. KW
W razie niezgodności między stanem prawnym ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawym, treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez czynność prawną z osobą ujawnioną jako uprawniona nabył własność / inne prawo rzeczowe. Konieczne – dobra wiara, czynność prawna, nabycie własności/innego prawa rzeczowego, nabycie pod tytułem szczególnym, nabycie odpłatne. Wyłączenie przeciwko określonym prawom – z mocy ustawy, dożywocie, służebności ustanowione na podstawie decyzji organu administracji, drogi koniecznej, budynkowa, przesyłu. Pozostają one w mocy, nawet gdy ww. warunki spełnione. Wyłącza – wzmianka o: wniosku, skardze na orzeczenie referendarza, apelacji, kasacji oraz ostrzeżenie o niezgodności .
17. Zasady kw
Ww. jawność formalna i materialna oraz zasady prawnomaterialne: 1. zasada wpisu (w ograniczonym zakresie – wpisy charakter deklaratoryjny, wyjątkowo konstytutywny: odrębna własność lokali, użytkowanie wieczyste, hipoteka, przeniesienie ograniczonego pr rzeczowego jeżeli wpisane do księgi), 2. domniemań związanych z wpisem (pozytywne – prawo wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym oraz negatywne – prawo wykreślone nie istnieje; domniemania prawne wzruszalne, każdy może się powołać). 3. rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych (wyżej) 4. pierwszeństwa ograniczonych praw rzeczowych wpisanych do księgi wieczystej (ujawnione ma pierwszeństwo przed nieujawnionym, gdy oba ujawnione – decyduje kolejność złożenia wniosku o wpis; gdy równocześnie, to równe) 5. rozszerzonej skuteczności praw i roszczeń osobistych („urzeczowienie” praw – zyskuje skuteczność względem każdorazowego właściciela nieruchomości; pierwszeństwo –odpowiednio przepisy o ograniczonych prawach rzeczowych)
18. po co sa ks.w., ich budowa
Księgi wieczyste prowadzone są w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości, służą uzyskaniu bezpieczeństwa obrotu. Zbudowane są z działów: I – oznaczenie nieruchomości i prawa związane z własnością II – właściciel lub użytkownik wieczysty III – ograniczone prawa rzeczowe, ograniczenia w rozporządzeniu, prawa i roszczenia osobiste IV – hipoteka oraz roszczenia z nią związane. Działy składają się z łamów.
19. Domniemania prawne wynikajace z ks.w.
wyżej
20. Roszczenia uzupełniające
Mają one charakter komplementarny wobec roszczenia windykacyjnego, ale są od niego odrębne. 1 – roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy 2 – o zwrot pobranych pożytków lub ich wartości 3 – o odszkodowanie za zużycie rzeczy, jej pogorszenie lub utratę. Są one subiektywne, zależą od dobrej wiary posiadacza. Przedawnienie po roku. Posiadacz w dobrej wierze – nie wynagrodzenie za korzystanie, nie zwrot pożytków (nabywa własność pożytków naturalnych i cywilnych), nie odszkodowanie za zużycie Posiadacz w dobrej wierze od chwili, gdy dowiedział się, że wytoczono przeciwko niemu powództwo – wynagrodzenie za korzystanie, zwrot pożytków lub ich wartości, odszkodowanie za zużycie (chyba że nastąpiło bez jego winy) Posiadacz w złej wierze – wynagrodzenie za korzystanie, zwrot pożytków (także tych, których nie uzyskał przez nieprawidłową gospodarkę), odszkodowanie za zużycie (chyba że nastąpiłoby także, gdyby w posiadaniu był właściciel)
21. Nabycie rzeczy ruchomej od nieuprawnionego -- art. 169
Wyjątek od zasady nemo plus iuris. Nabyć od nieuprawnionego rzecz ruchomą może w chwili jej wydania osoba, która jest w dobrej wierze. Gdy rzecz jest zgubiona, skradziona, utracona, nabycie to może nastąpić dopiero po 3 latach. Nie dotyczy to pieniędzy, dokumentów na okaziciela, przedmiotów na licytacji publicznej i w postępowaniu egzekucyjnym.
22. jaki posiadacz moze zasiedziec nieruchomość
Posiadacz samoistny (czyli taki, który włada rzeczą jak właściciel). W przypadku nieruchomości decydująca jest dobra wiara w momencie wejścia w posiadanie, wówczas termin to 20 lat. Gdy jej nie ma, ulega wydłużeniu do lat 30. Gdy właściciel nieruchomości jest małoletni, zasiedzenie nie może się skończyć wcześniej niż 2 lata po jego pełnoletniości.
23. Zasiedzenie
Pierwotny sposób nabycia własności. Zasiedzieć można nieruchomości (wyżej), ruchomości (termin 3lata, konieczna dobra wiara przez cały okres), a także służebności czynne. Stosuje się odpowiednio przepisy o biegu przedawnienia roszczeń (przerwa, zawieszenie). Można doliczyć czas posiadania swojego poprzednika, jednak gdy on w złej wierze, to tylko gdy łącznie z obecnym będzie powyżej 30 lat.
24. przekroczenie granic przy budowie
Jeśli przy wznoszeniu budynku bez winy umyślnej przekroczono granice gruntu, właściciel nie może żądać przywrócenia stanu poprzedniego (chyba że bez nieuzasadnionej zwłoki się sprzeciwił albo grozi mu niewspółmiernie wielka szkoda). Może żądać wynagrodzenia za służebność gruntową (tzw. służebność budynkowa) albo wykupienia części gruntu (zajętej, jak i tej która straciła dla niego znaczenie gospodarcze).
25. immisje
Działanie właściciela nieruchomości na własnym gruncie, którego skutki są odczuwalne na gruncie sąsiednim. Immisje bezpośrednie (skierowanie substancji, np. wody opadowej) oraz pośrednie (materialne – hałas, niematerialne – oddziaływanie na sferę psychiki, np. naruszenie poczucia bezpieczeństwa). Immisje bezpośrednie są bezwzględnie zakazane, pośrednie gdy zakłócają ponad przeciętną miarę (ze społ-gosp przeznaczenia i stosunków miejscowych)
26. Współwłasność
Własność tej samej rzeczy przysługująca niepodzielnie kilku osobom. Jedność i niepodzielność przedmiotu, wielość podmiotów. Może być w częściach ułamkowych albo łączna. Ta pierwsza – każdy może rozporządzać swoim udziałem, a rzeczą wspólną: w przypadku czynności zwykłego zarządu zgoda większości (nie -> każdy może do sądu), a przekraczających zgoda wszystkich (nie -> połowa może do sądu). Każdy może żądać wyznaczenia zarządcy. Można wyróżnić wymagającą zgodnego współdziałania (np. współwłasność gospodarstwa rolnego) oraz niewymagającą (np. studni). Można ją podzielić quod usum (każdy otrzymuje fizycznie wydzieloną część do korzystania). Każdy może żądać zniesienia (można wyłączyć): przez podział fizyczny (chyba że sprzeczne z ustawą, społ-gosp przeznaczeniem, istotna zmiana rzeczy), przyznanie jednemu z obowiązkiem spłaty albo przez podział cywilny (sprzedaż w drodze licytacji). Roszczenie to nie ulega przedawnieniu. Osobne zasady przy gospodarstwie rolnym [‘]
27. porównanie współwłasności w częściach ułamkowych ze wspólnością łączną.
Łączna – spółka cywilna, małżeństwo. Współwłasność w częściach ułamkowych jest samoistna (łączna ma charakter służebny), w częściach ma charakter przejściowy i można żądać jej zniesienia (łączna trwały), w częściach każdy ma udział (łączna bezudziałowa), w częściach każdy może rozporządzać swoim udziałem (łączna nie może dysponować). Gdy ustaje stosunek podstawowy współwłasności łącznej, przekształca się ona we współwłasność w częściach.
28. roszczenia własciciela wobec posiadacza rzeczy
Wymienione wcześniej roszczenia uzupełniające, a także: roszczenie windykacyjne – właściciel od osoby, która faktycznie jego rzeczą włada (chyba że przysługuje jej skuteczne uprawnienie – zarzut hamujący; albo zarzut nadużycia prawa). Nie przedawnia się, gdy dotyczy nieruchomości. roszczenie o wykup – właściciel gruntu, na którym wzniesiono budynek o wartości znacznie przekraczającej wartość działki może żądać nabycia własności działki za odpowiednim wynagrodzeniem.
29. prawo podmiotowe
Możność postępowania w określony sposób, przyznana i zabezpieczona przez normę prawną, wynikająca ze stosunku prawnego [prawo opowiada obowiązkowi]. Pojęcie szersze od uprawnienia. Normatywne postacie: prawo podmiotowe bezpośrednie (tylko dozwolone zachowanie uprawnionego, np. własność), roszczenie (możność domagania się czegoś od określonej osoby), prawo podmiotowe kształtujące (jednostronne powstanie, zmiana stosunku prawnego). Dzielą się na bezwzględne/względne, majątkowe/niemajątkowe, zbywalne/niezbywalne, akcesoryjne/samoistne. Można je nabyć pierwotnie lub pochodnie (translatywnie, np. przeniesienie u.w. lub konstytutywnie u.w. -> dzierżawa) Wg teorii wewnętrznej, nadużycie prawa podmiotowego nie jest w ogóle wykonywaniem tego prawa (5KC). W przypadku kolizji obowiązuje zasada pierwszeństwa, albo zasada redukcji. Ochrona samopomocą lub sądowa.
30. dobra wiara.
Brak definicji w KC, jest tylko domniemanie dobrej wiary (w art. 7). Stan psychiczny polegający na błędnym, ale usprawiedliwionym przekonaniu, że przysługuje jakieś prawo. Ma znaczenie np. przy zasiedzeniu, nabyciu od nieuprawnionego. Tzw rozszerzona koncepcja dobrej wiary – wie, że mu nie przysługuje, ale myśli, że nie krzywdzi właściciela – odrzucona przez SN.
31. zdolnosc do czynn Pr
Zdolność do przyjmowania i składania oświadczeń woli mających na celu wywołanie, ustanie, zmianę stosunku prawnego. Może być pełna, ograniczona lub jej brak. W przypadku osób prawnych zawsze jest nieograniczona.
32. cz.p. kauzalne ,kazualnością czynności prawnych. bo nad nim trzeba trochę pomyśleć i pozbierać przykładów
Czynności kauzalne to takie czynności, dla których skuteczności konieczne jest istnienie causy. Jej ważność zależy od istnienia zobowiązania (system francuski). Kiedyś generalna zasada kauzalności czynności przysparzających (kauzalność znaczeniu materialnym), obecnie kauzalność powinna wynikać wyraźnie z ustawy, a jeśli nie, to decyduje wola stron. Rodzaje causy: causa solvendi – celem zwolnienie z obowiązku (np. zapłata długu), causa obligandi vel aquirendi - celem uzyskanie wzajemnego świadczenia (np. wynajęcie lokalu by otrzymać czynsz), causa donandi - dokonujący przysporzenia świadomie rezygnuje z uzyskania ekwiwalentu (np darowizna).
33. ograniczona zdolnosc do czynnosci prawnej
Ograniczoną zdolność do czynności prawnej ma osoba małoletnia, która ukończyła lat 13 oraz ubezwłasnowolniona częściowo (tylko pełnoletnia, z powodu choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego, innego rodzaju zaburzeń psychicznych; potrzebna pomoc do prowadzenia jej spraw, ustanawia się kuratelę). Czynności prawne, w których zaciąga zobowiązanie/rozporządza prawem wymagają zgody (może być następcza, może potwierdzić sama po uzyskaniu pełnej zdolności). Nieważne są czynności jednostronne. Czynności w drobnych bieżących sprawach życia codziennego, rozporządzenie swoim zarobkiem i przedmioty oddane do swobodnego użytku – niepotrzebna zgoda.
34. czynnosc dokonana przez osobe bez zdolności
Małoletni do lat 13 albo osoba ubezwłasnowolniona całkowicie (przesłanki jw., ale niemożność kierowania swym postępowaniem i ustanawia się opiekę). Czynność taka jest nieważna. Wyjątek – umowy powszechnie zawierane w drobnych, bieżących sprawach życia codziennego, gdy nie następuje rażące pokrzywdzenie takiej osoby.
35. formy czynnosci prawnej (ad solemntitatem itd)
Forma czynności prawnej może być zastrzeżona: -pod rygorem nieważności (ad solemnitatem) –nieważność bezwzględna czynności, domyślna przy formach szczególnych -dla celów dowodowych (ad probationem) – domyślna przy formie pismnej; czynność prawna ważna, ale nie można prowadzić dowodu ze świadka/przesłuchania stron (chyba że obie strony zgoda, konsument żąda w sporze z przedsiębiorcą, uprawdopodobnienie za pomocą pisma) -dla wywołania określonych skutków (ad eventum) – nie powoduje nieważności czynności ani ograniczeń procesowych, a jedynie brak wystąpienia wskazanych w przepisach szczególnych skutków (np. najem)
36. osoby prawne, bardzo szczegółowo
Jeden z podmiotów prawa cywilnego wskazany w art. 1KC. Jednostka organizacyjna, do której cech należy wyodrębnienie organizacyjne i majątkowe, określenie organów oraz osobowość prawna (przyznawana w momencie wpisu do rejestru, mającego charakter konstytutywny). Ma zawsze nieograniczoną zdolność do czynności prawnych, natomiast zdolność prawna z reguły jest ograniczona. Działa przez swoje organy (gdy nie ma,to sąd ustanawia kuratora) Jej siedzibą jest miejscowość, w której siedzibę ma organ zarządzający. Powstanie osoby prawnej mogą określać następujące systemy: system aktów organów państwa (osoba powołana w drodze aktu normatywnego, np. uniwersytet), system koncesyjny (tworzona przez organizatorów, ale wymagana zgoda władz, elementy np. ZAIKS), system normatywny (wystarczy spełnienie przesłanek, niekonieczna zgoda). Kodeks dzieli je na Skarb Państwa i jednostki organizacyjne, którym ustawa przyznaje osobowość prawną (np. inne państwowe osoby prawne, jednostki samorządu terytorialnego i ich związki). Można wyróżnić osoby prawne typu korporacyjnego (substratem ludzie, działalność dla członków, majątek od nich, liczba możliwa do określenia, np. spółdzielnia) oraz fundacyjnego (substratem majątek, działalność dla podmiotów zewnętrznych, majątek od fundatora, służy nieokreślonej liczbie osób, np. fundacje). Inne osoby prawne to np. spółdzielnia, uczelnia, kościół, partia polityczna
37. firma i jej charakter i ochrona jako dobra osobistego, czy można ją zbyć razem z przedsiębiorstwem
Pod firmą działa przedsiębiorca i ujawnia się ją we właściwym rejestrze. Firmą osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko, a osoby prawnej jej nazwa. Powinna się odróżniać dostatecznie od innych firm na tym samym rynku i nie wprowadzać w błąd. Nie może być zbyta, ale, jeśli nie wprowadza to w błąd, można upoważnić kogoś innego do korzystania z niej. Ochrona prawa do firmy na zasadach ogólnych (patrz niżej) + obowiązek wydania korzyści przez osobę, która naruszyła.
38. dobra osobiste osoby prawnej
Stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące ochrony dóbr osobistych osób fizycznych (niżej). Przysługują takie dobra jak nietykalność siedziby, firma, tajemnica korespondencji, dobra sława. Nie przysługują np. swoboda sumienia czy zdrowie.
39. def. Przedsiębiorcy
Przedsiębiorca jest to osoba fizyczna, prawna, bądź jednostka organizacyjna z art. 331, która prowadzi we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową.
40. ulomne osoby prawne
41. wymaga przykładów np. ułomnych osob prawnych z woltera
42. polecam przestudiowanie sobie spolek w kontekscie osob prawnych i te ułomne to jakie to spolki osobowe O tzw. ułomnych osobach prawnych mówi art. 331KC. Są to jednostki organizacyjne, niebędące osobami prawnymi, ale mające zdolność prawną (czyli możliwość bycia przedmiotem praw i obowiązków), do których stosuje się odpowiednio przepisy o osobach prawnych. Przykłady – spółki osobowe (jawna, partnerska, komandytowa, komandytowo-akcyjna, ale nie kapitałowe [czyli akcyjna, z.o.o]), wspólnota mieszkaniowa [ale nie spółdzielnia], stowarzyszenie zwykłe [ale nie rejestrowe]. Za ich zobowiązania odpowiedzialność (powstającą w chwili niewypłacalności jednostki) ponoszą subsydiarnie ich członkowie.
43. dobra osobiste i ich ochrona
Są to uznane wartości, dobra prawne niematerialne. Ich wyliczenie w KC stanowi katalog otwarty (zdrowie, wolność, swoboda sumienia, wizerunek, nazwisko, taj. korespondencji, twórczość, ale i np. uczucia religijne, kult os. zmarłej). Mają one charakter niemajątkowy, bezwzględny, niezbywalny i niedziedziczny. Ich ochrona może odbywać się dwojako: -niemajątkowo – roszczenie o zaniechania działania (gdy dobro zagrożone) oraz roszczenie o zaniechanie naruszeń i o usunięcie skutków (w szczególności oświadczenie odpowiedniej treści i formy); -majątkowo – żądanie zadośćuczynienia pieniężnego / zapłaty na wskazany cel społeczny (a gdy szkoda – jej naprawienie na zasadach ogólnych)
44. kiedy wyłączona jest bezprawność naruszenia tych dóbr.
Następuje zmiana ciężaru dowodu – to naruszający musi udowodnić, że jego działanie nie jest bezprawne. Wyłącza ją działalność w zakresie porządku prawnego (np. prawo prasowe) oraz zgoda danego podmiotu na ingerencję).
45. uznanie za zmarłego
Może to zrobić sąd, w stosunku do zaginionego, gdy: -w okolicznościach zwykłych: upłynęło 10 lat od końca roku kalendarzowego, w którym jeszcze żył (5 lat, gdyby w chwili uznania miał 70 lat, nie wcześniej niż przed końcem roku, gdy ukończyłby 23 lata) -w okolicznościach kwalifikowanych (w związku z katastrofą statku lub okrętu): 6 miesięcy od katastrofy, gdy nie można stwierdzić – bieg terminu rozpoczyna się po 1 roku od daty przybycia do portu, gdy nie było portu – po 2 latach; inne bezpośrednie niebezpieczeństwo – po roku. Domniemania: zmarł w chwili oznaczonej w orzeczeniu (najbardziej prawdopodobna, a gdy nie ma danych – pierwszy dzień możliwy), śmierć jednoczesna osób, które utraciły życie podczas wspólnego niebezpieczeństwa.
46. przesłanki ochrony dóbr osobistych
1. Obiektywny stan zagrożenia / naruszenia dobra osobistego 2. Bezprawność zachowania (patrz wyżej)
47. Rzeczy
Tylko przedmioty materialne (nie np. energia), wyodrębnione z przyrody (nie np. złoża węgla). Nie zwierzęta, ale do nich przepisy odpowiednio. Podział na: nieruchomości (gruntowe, budynkowe, lokalowe) /ruchomości, oznaczone co do gatunku/do tożsamości, proste/złożone, pojedyncze/zbiorowe/zbiory rzeczy, istniejące/przyszłe, w obrocie/ograniczone/ wyłączone z obrotu.
48. czesci skladowe
Wszystko, co nie może być odłączone od rzeczy bez uszkodzenia/istotnej zmiany. Nie może być odrębnym przedmiotem własności. Częściami składowymi są też budynki, drzewa i inne rośliny, prawa związane z nieruchomością, nie są zaś przedmioty połączone dla przemijającego użytku ani urządzenia przesyłowe wchodzące w skład przedsiębiorstwa.
49. Przynależności
Samoistne rzeczy ruchome potrzebne do korzystania z rzeczy głównej zgodnie z jej przeznaczeniem, należące do tego samego właściciela. Nie traci tego charakteru przeze przemijające pozbawienie faktycznego związku. Czynność prawna obejmująca rzecz główną ma skutek także wobec nich, chyba że co innego w jej treści / przepisach szczególnych.
50. przedsiębiorstwo,
W znaczeniu przedmiotowym jest to zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej. W szczególności: nazwa, własność i prawa rzeczowe, praw z najmu i dzierżawy, wierzytelności, koncesje, patenty, tajemnice oraz księgi i dokumenty.
51. zbycie przedsiębiorstwa
Czynność prawna mająca je za przedmiot obejmuje wszystko, co wchodzi w jego skład, chyba że przepisy szczególne. Wymagana jest forma pisemna z podpisem notarialnie poświadczonym. Nabywca odpowiada solidarnie (wg stanu w chwili nabycia, a cen w chwili zaspokojenia) ze zbywcą za zobowiązania, chyba że nie wiedział o nich mimo należytej staranności – nie można wyłączyć tej odpowiedzialności bez zgody wierzyciela.
52. Oferta
Wiążące, stanowcze oświadczenie woli zawarcia umowy, określające jej istotne postanowienia. Może być złożona bezpośrednio (wówczas przestaje wiązać, gdy nie jest przyjęta niezwłocznie) albo w inny sposób (przestaje wiązać, gdy składający mógł otrzymać bez nieuzasadnionego opóźnienia odpowiedź [gdy dojdzie z opóźnieniem, ale wysłane w czasie właściwym, to umowa zawarta, chyba że składający niezwłocznie odmówi]). Przyjęcie z zastrzeżeniami/ uzupełnieniami poczytuje się za nową ofertę (ale między przedsiębiorcami = przyjęcie). Czas i miejsce w razie wątpliwości – otrzymanie przez składającego oświadczenia o jej przyjęciu. Ogłoszenia, reklamy, cenniki w razie wątpliwości to tylko zaproszenie do zawarcia umowy.
53. formy przyjęcia oferty
Zasadniczo poprzez oświadczenie o przyjęciu. Możliwe też konkludentne (gdy oświadczenie niewymagane; przystąpienie do wykonania) albo milczące (między przedsiębiorcami, gdy pozostają w stałych stosunkach gospodarczych).
54. aukcja
Polega na bezpośrednim składaniu ofert i wyborze najlepszej przez organizatora. W ogłoszeniu należy określić czas, miejsce i warunki, nie można ich zmieniać, chyba że taką możliwość zastrzeżono. Oferta przestaje wiązać, gdy pojawi się korzystniejsza. Zawarcie umowy następuje w chwili przybycia.
55. przetarg + wadium
Wybranie jednej ze złożonych wcześniej ofert i poinformowanie na piśmie o wyniku. Przestaje wiązać, gdy wybór innej / koniec bez wybrania. Wadium – zarówno przy przetargu, jak i aukcji. Warunek dopuszczenia do nich, odpowiednie zabezpieczenie, należy niezwłocznie zwrócić, chyba że uczestnik uchyla się od zawarcia umowy – organizator może zachować. Gdy organizator uchyla się od zawarcia umowy, uczestnik może żądać zapłaty wadium x2 albo naprawienia szkody. Zmowa przetargowa – zarówno przy przetargu, jak i aukcji. Jeżeli uczestnik albo osoba w porozumieniu wpłynęła na wynik w sposób sprzeczny z prawem/dobrymi obyczajami. Wygasa po miesiącu od wiedzy, ale max po roku od zawarcia.
56. wady ośw.woli
Tylko te przewidziane w ustawie i nie inne powody nieważności, np. zdolności do czynności prawnych. Powodują one: -nieważność bezwzględną (może powołać się każdy zainteresowany, ex lege, sąd uwzględnia z urzędu, niemożliwa konwalidacja, ale można konwersja).
*stan wyłączający świadome albo swobodne powzięcie decyzji oraz wyrażenie woli (powody jak ubezwłasnowolnienie) *pozorność – oświadczenie złożone drugiej stronie dla pozoru, za jej zgodą; gdy dla ukrycia innej czynności, to ważność ocenia się wg tej czynności; czynność ważna, gdy osoba trzecia w dobrej wierze nabywa prawo
-nieważność względną (mogą powołać się tylko podmioty w ustawie, nie ex lege, na wniosek, możliwa konwalidacja przez zaniechanie) -> uchylenie przez oświadczenie wobec tej osoby na piśmie w ciągu roku
*błąd (co do treści czynności prawnej, jeżeli oświadczenie złożone innej osobie, to tylko gdy spowodowała / wiedziała /mogła zauważyć, a nieodpłatna zawsze; istotny, tzn gdyby nie błąd, nie złożyłby oświadczenia)
*kwalifikowane postacie: podstęp (nawet gdy błąd nie co do treści i nieistotny; = podstęp osoby trzeciej, gdy strona wiedziała albo czynność nieodpłatna), zniekształcenie przez posłańca (takie same skutki jak błąd)
*groźba (bezprawna; mógł się obawiać, że jemu/innej osobie poważne niebezpieczeństwo osobiste/majątkowe)
Oprócz tego, skutki wadliwości czynności prawnych: -bezskuteczność względna (niemożliwe zadośćuczynienie roszczeniu, strony wiedziały albo umowa nieodpłatna) –art. 59 -bezskuteczność zawieszona (do czasu zgody, np. przedstawiciela ustawowego, czynność kulejąca)
57. pełnomocnictwo
Działanie w cudzym imieniu z bezpośrednim skutkiem dla tej osoby. Pełnomocnik co najmniej ograniczona zdolność do czynności prawnych. Ustanowienie – jednostronna czynność prawna o charakterze upoważniającym (w dowolnej formie, ale ogólne – forma pisemna pod rygorem nieważności, szczególne – takie jak czynność). Można odwołać zawsze, w dowolnej formie (ale i zrzec się takiej możliwości). Wygasa ze śmiercią pełnomocnika/ mocodawcy (ale można inaczej). Rodzaje: -ogólne – czynności zwykłego zarządu; rodzajowe – rodzaj czynności prawnych; szczególne – jedna czynność prawna Można kilku pełnomocników (łącznie/rozłącznie), oni mogą następnych (na podst. treści/ustawy/stosunku prawnego). Nie można czynności z samym sobą ani być pełnomocnikiem obu stron (chyba że zgoda/nie można naruszyć interesów)
- rzekomy pełnomocnik (falsus procurator) – umowy -> bezskuteczność zawieszona (i można odpowiedni termin do potwierdzenia), czynność jednostronna -> nieważność bezwzględna (chyba że zgoda 2 strony, wtedy można potwierdzić); jeśli po wygaśnięciu umocowania –> ważna, chyba że 2 strona wiedziała/ z łatwością mogła się dowiedzieć
58. prokura
Rodzaj pełnomocnictwa. Udziela przedsiębiorca (podlegający wpisowi do rejestru), czynności sądowe i pozasądowe związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Ustanowienie: na piśmie pod rygorem nieważności, wpis do rejestru przedsiębiorców. Może być odwołana zawsze. Prokurent – osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych. Wygasa wraz z jego śmiercią, wykreśleniem przedsiębiorcy z rejestru (ale nie ze śmiercią przedsiębiorcy). Może być łączna/oddzielna. Nie może być przeniesiona, ale można ustanowić pełnomocnika. Może być oddziałowa.
59. czy osoba prawna może mieć pełnomocnika, i jeżeli tak(a oczywiście tak;) to kto udziela pełnomocnictwa
Może, pełnomocnictwa udziela zarząd osoby prawnej. [tego nie jestem pewny]
60. warunek a termin
Warunek jest to zdarzenie przyszłe i niepewne, termin zaś zdarzenie przyszłe i pewne. Jeśli skutki czynności prawnej mają powstać oznaczonym terminie, stosuje się odpowiednio przepisy o warunku zawieszającym, a jeśli mają ustać – o warunku rozwiązującym.
61. terminy zawite
Zwane też terminami prekluzyjnymi. Mają one na celu stabilizację oraz zapobieżenie trudnościom dowodowym. Są one stosowane wyjątkowo, upływ z reguły niesie za sobą wygaśnięcie prawa, muszą być uwzględniane z urzędu, np. uprawnienie do uchylenia się od oświadczenia woli zawartego pod wpływem groźby / błędu.
62. Przedawnienia
Ulegają mu roszczenia majątkowe. Po upływie terminu uprawnienie nie wygasa, ale można się uchylić od zaspokojenia roszczenia. Można też zrzec się skorzystania z przedawnienia, ale nie przed upływem jego terminu. Bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne, albo stałoby się, gdyby uprawniony podjął czynność.
63. roznice miedzy przerwaniem a zawieszeniem biegu przedawnienia
Podstawową różnicą jest, że w przypadku zawieszenia, po ustaniu przyczyny termin dalej biegnie, zaś po każdym przerwaniu biegnie ono na nowo. Zawieszenie biegu przedawnienia (i brak rozpoczęcia) następuje co do roszczeń: 1) dzieci przeciwko rodzicom, 2) osobom niemającym pełnej zdolności do czynności prawnych przeciwko opiekunom/kuratorom, 3) pomiędzy małżonkami 4) gdy z powodu siły wyższej nie można dochodzić ich przed sądem. Przerwanie biegu przedawnienia następuje przez: 1) każdą czynność przed sądem bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia 2) uznanie roszczenia (właściwe – umowa, niewłaściwe – przejaw wiedzy) 3) wszczęcie mediacji
64. kiedy zawiesza sie bieg przedawnienia
wyżej
65. terminy przedawnienia
Przedawnieniu ulegają, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie (patrz niżej) roszczenia majątkowe. Termin przedawnienia wynosi 10 lat, a roszczeń o świadczenia okresowe (np. alimenty) i związane z prowadzeniem działalności gospodarczej – 3 lata. Roszczenia stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu – zawsze 10 i 3 lata, nawet jeżeli przewidziane krócej. Terminów tych nie można skracać ani przedłużać. Przedawnienie nie może się też skończyć względem osoby, która nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych wcześniej niż z upływem 2 lat od ustanowienia/ustania przedstawiciela.
66. pamietaj jakie sa wyjatki od przedawnienia
-roszczenie o zniesienie współwłasności -roszczenie windykacyjne dotyczące nieruchomości -roszczenie negatoryjne dotyczące nieruchomości
</spoiler>
Opinie
[edytuj]Prawo cywilne I - ćwiczenia
- Ćwiczenia z panią doktor polecam tylko osobom z bardzo silną, wewnętrzną motywacją, ponieważ pani dr nie wymaga absolutnie nic od swoich studentów - nie pyta, nie robi wejściówek, kolokwium jest jedno, dodatkowo bez praktycznie żadnych konsekwencji - nie ma z niego nawet oceny. Pytania rzucane w tłum zdarzają się bardzo rzadko.
Prawo cywilne I - egzamin
- moim zdaniem egzamin jest trudniejszy niż zaliczenie ćwiczeń ( jeśli miałaś je z dr Błeszyńską), ogólnie to musisz powiedzieć wszystko co wiesz o danym zagadnieniu, i w zależności od tego jak Ci idzie dostajesz pytania dodatkowe, wymagane są dość szczegółowe definicje, system oceniania wg mnie sprawiedliwy
- egzamin baaaardzo przyjemny, pani doktor mega mila, nie mialam z nią cwiczen ale naprawde polecam egzamin, jak sie nie odpowiedzialo na jedno pytanie to dostawalo sie 4/4+, a pytania sa dwa. w mojej trojce byly same 5, byly tez raczej 5 i 4+ i byla jedna 3+
- Trzeba wiedzieć cokolwiek, ale w razie potrzeby pani dr pomoże Ci to "cokolwiek" z Ciebie wyciągnąć. ;)
- Egzamin sprawiedliwy, pytania rozsądne, z podstawowych zagadnień, wymagane wyczerpujące odpowiedzi, ale bez nadmiernych szczegółów. Warto wymusić podanie pytania z uprzedzeniem i szczególnie przyłożyć się do pierwszych odpowiedzi - widząc, że student jest pewny siebie i przygotowany, dr wymaga tylko podstawowych punktów i przerywa w połowie. Tych, którzy mylą pojęcia, kręcą albo nie wiedzą, o czym mówią, dopytuje bardzo długo, żeby coś wyciągnąć, zadaje pytania 'na myślenie'. Zdarzają się oceny negatywne, ale trudno taką zdobyć. Raczej trudno było o zgodę na przyjście w innym terminie, dr trzyma się listy z dziekanatu. Kolejność wejścia wg listy społecznej.
- odniosłam wrażenie, że mężczyźni maja u niej łatwiej. Jeżeli mało umiesz, ale jak to Pani dr stwierdziła jestes inteligentny to krzywdy Ci nie zrobi ;-) Lubi pytać o ułomne osoby prawne, pytania przeważnie padają z listy, która krąży po necie.
- Egzamin marzenie, wszystkie pytania pokrywały się z listą (rok akademicki 2013/2014), pani doktor dopytuje, co ułatwia odpowiedź, jeżeli o czymś się zapomniało. Ocena może nie jest zbyt sprawiedliwa, ale nie zostaniesz skrzywdzony, jeśli cokolwiek się powiedziało na dany temat, bardzo ciężko jest nie zdać. W łącznie w całej sesji (0+letnia+poprawkowa) nie zdały ze 4 osoby, na 6 grup egzaminacyjnych
- Zdawałam egzamin we wrześniu, bardzo pozytywnie. Pytania dosyć podstawowe, naprawdę łatwo zaliczyć. Wystarczyło powiedzieć pare zdań. Z pytań, których nie ma na liście dostałam oświadczenie woli (są tylko wady oświadczenia w pytaniach).
- No niestety, polemizowałbym ze sprawiedliwością. Dużo niestety zależy od humoru Pani dr, w dniu mojego egzaminu oznajmiła, że jest chora, a co za tym idzie była niezbyt sympatyczna. Tym samym za 2 pytania, do których nie miała zastrzeżeń i 1 z błędną odpowiedzią na pytanie dopytujące- 3,5 nie wydaje się nazbyt sprawiedliwe.
- Egzamin bardzo w porządku, poprawny. Wchodzi się trójkami, każda osoba dostaje 3 pytania (3 tury po jednym pytaniu, mówi się od razu, raczej nie bardzo jest czas na notatki). Atmosfera nijaka, dość "oziębła", poważna, ale nie nieprzyjemna. Pytania naprawdę podstawowe, doktor dopytuje, jak chce coś konkretnego usłyszeć. Ocenia łagodnie :). Polecam.
- Egzamin sesja zerowa 2014/2015 - Byłem w pierwszej trójce, wszystkie pytania z listy zamieszczonej na wpiawiki. Pani Doktor zadaje pytanie i od razu trzeba mówić, parę sekund na zastanowienie, ale generalnie od razu oczekuje odpowiedzi. Mówisz, ile wiesz - potem w zależności od objętości odpowiedzi zadaje Ci pytania dodatkowe, które są naprawdę pomocnicze. Ocenia łagodnie, po mimo małych błędów dostałem 5- (inne oceny w mojej trójce to 5- i 4-). Atmosfera niezła, Pani Doktor od czasu do czasu się uśmiecha, co na pewno jest na plus. Generalnie polecam bardzo!
- Egzamin sesja 2014/15 - Rewelacyjny egzamin! Atmosfera bardzo sympatyczna, Pani Doktor przez cały czas uśmiechnięta, żartująca, pomagająca i wspierająca. Wszystkie pytania pokrywają się z listą. Ocenia naprawdę łagodnie i pomaga. W mojej trójce dwie 4 i jedna 3+. Sam dostałem dobry, a nie mogę powiedzieć żebym był naprawdę dobrze przygotowany. Gorąco polecam, egzaminator to ważny czynnik na egzaminie z cywila ;)
- Egzamin sesja 2014/15 - bardzo pozytywne wrażenia! Weszłam w pierwszej trójce, wszyscy dostaliśmy pytania z listy. Pojawiały się pytania dodatkowe, ale nie nadmiernie szczegółowe, jak najbardziej związane z tematem. Pani doktor uśmiechała się i dawała czas na spokojne przemyślenie odpowiedzi, według mnie łagodnie ocenia. Oceny w mojej trójce: 5, 5-, 4- (4 - za jako taką odpowiedź na 2 pytania i trzecie totalnie "położone"). Także polecam :)
- Mimo tylu pozytywnych opinii ja nie polecam. Atmosfera sztywna, podczas egzaminu Pani dr wyraźnie nie miała humoru. Rzeczywiście ciężko jest nie zdać, trzeba chyba poprosić, ale to nie znaczy, że ocenia sprawiedliwie. Egzamin jest łatwy, pytania naprawdę podstawowe, raczej z listy, ale uważam, że kryteria oceniania szczególnie przy wyższych ocenach niekoniecznie sprawiedliwe. Pomimo, że otrzymałam 4+ to był jeden z najmniej przyjemnych moich egzaminów. Jeśli ktoś jest przygotowany, naprawdę polecam wybrać się do innego egzaminatora.
- Przede wszystkim - nie popisywać się znajomością kodeksu słowo w słowo.
Linki
[edytuj]Prawo cywilne II A
Prawo cywilne I
| Katedra Prawa Własności Intelektualnej i Dóbr Niematerialnych | |
| Kierownik | prof. dr hab. Krystyna Szczepanowska-Kozłowska |
| Pracownicy | prof. dr hab.Monika Dąbrowska • dr hab. Wojciech Machała • doc. dr Teresa Grzeszak • dr Lech Jaworski] • dr Łukasz Żelechowski |
| Doktoranci | mgr Michał Bohaczewski • mgr Michał Gajdus • mgr Maciej Gil • mgr Marta Sznajder • mgr Bartłomiej Ostrzechowski |
| Byli pracownicy | prof. dr hab. Jan Błeszyński • dr Krzysztof Wojciechowski • dr Joanna Błeszyńska-Wysocka • mgr Karolina Wiśniewska • mgr Agnieszka Sztoldman • mgr Marta Czeladzka |
